عمل بینی گوشتی؛ همه‌چیز درباره‌ی جراحی، نتیجه و مراقبت

بازبینی علمی: دکتر احسان شفیعی — متخصص جراحی فک و صورت

آخرین به‌روزرسانی: ۲۶ تیر ۱۴۰۵ · ۱۳ دقیقه مطالعه

نتیجه‌ی طبیعی عمل بینی گوشتی در نمای نیم‌رخ

عمل بینی گوشتی جراحی‌ای است که روی بینی‌هایی با پوست ضخیم، غضروف نرم‌تر و غدد چربی بیشتر انجام می‌شود. اگر بینی گوشتی دارید، مهم‌ترین چیزی که باید از همین ابتدا بدانید این است: این نوع جراحی نتیجه‌ی طبیعی و زیبایی می‌دهد، اما مسیر و انتظاراتش با بینی استخوانی فرق دارد. در این مقاله، بدون اغراق و بدون وعده‌ی معجزه، دقیقاً می‌بینید چه انتظاری واقع‌بینانه است.

بینی گوشتی چه ویژگی‌هایی دارد؟

قبل از هر چیز، یک نکته‌ی مهم: تقسیم‌بندی «گوشتی» و «استخوانی» یک اصطلاح علمی دقیق نیست، بلکه زبان مشترکی است که جراحان برای ارتباط بهتر با بیماران به کار می‌برند. با این حال، این تقسیم‌بندی کاربردی است چون سه ویژگی واقعی را توصیف می‌کند که مستقیماً روی جراحی اثر می‌گذارند:

  • پوست ضخیم‌تر: بارزترین ویژگی. اگر نوک بینی را با دو انگشت فشار دهید و ببینید چربی از منافذ ریز بیرون می‌زند، احتمالاً بینی گوشتی دارید.
  • غضروف نرم‌تر و ضعیف‌تر: ساختار حمایتی کمتری برای نگه‌داشتن فرم جدید نوک بینی وجود دارد.
  • غدد چربی فعال‌تر: که هم به ضخامت پوست کمک می‌کند و هم روی روند بهبودی اثر می‌گذارد.

همین سه ویژگی، تفاوت اصلی تجربه‌ی عمل بینی گوشتی با بینی استخوانی را می‌سازند – از سختی جراحی گرفته تا مدت زمان دیدن نتیجه.

چرا عمل بینی گوشتی سخت‌تر از استخوانی است؟

این یکی از پرتکرارترین سوالات است و جواب صادقانه‌اش «بله» است. دلایلش مشخص است:

پوست ضخیم، انعطاف کمتری برای نشان‌دادن جزئیات ظریف اسکلت زیرین دارد. وقتی جراح غضروف را فرم می‌دهد، پوست ضخیم این تغییرات ظریف را کمتر روی سطح منعکس می‌کند – برخلاف پوست نازک بینی استخوانی که هر جزئیات را نشان می‌دهد. به‌علاوه، غضروف نرم‌تر، پایه‌ی محکمی برای ساختن نوک بینی جدید فراهم نمی‌کند. به همین دلیل، جراح گاهی مجبور است از پیوند غضروف (از تیغه‌ی بینی، گوش یا در موارد نادر دنده) استفاده کند تا نوک بینی ساختار و پایداری کافی پیدا کند.

نکته‌ی دیگر: عمل بینی گوشتی معمولاً به‌روش باز انجام می‌شود، چون تغییرات لازم بیشتر و پیچیده‌تر است و جراح به دید کامل‌تری نیاز دارد. این نه یک ضعف، بلکه یک انتخاب منطقی برای رسیدن به نتیجه‌ی بهتر است. طبق راهنمای انجمن جراحان پلاستیک آمریکا درباره‌ی انتخاب جراح، تجربه‌ی جراح در نوع خاص بینی شما یکی از مهم‌ترین معیارهای یک نتیجه‌ی موفق است.

مقایسه ساختار پوست و غضروف بینی گوشتی و استخوانی
ضخامت پوست، مهم‌ترین تفاوت این دو نوع بینی است

نتیجه‌ی عمل بینی گوشتی واقعاً چطور می‌شود؟

اینجا مهم‌ترین بخش مقاله است، و همان جایی که بیشتر منابع صادق نیستند. حقیقت این است: عمل بینی گوشتی نتیجه‌ی طبیعی و زیبایی می‌دهد، اما محدودیت‌های واقعی دارد که باید بدانید.

به‌خاطر پوست ضخیم، نوک بینی گوشتی به‌سختی به همان اندازه‌ی بینی استخوانی ظریف و بالا می‌شود. تعریف خطوط پل بینی هم محدودتر است. به همین دلیل، نتیجه‌ی طبیعی‌ترین حالت برای بینی گوشتی است و رسیدن به فرم کاملاً فانتزی (نوک بسیار بالا و تیز) معمولاً نه ممکن است، نه توصیه‌شده – چون پوست ضخیم نمی‌تواند آن فرم تیز را برای همیشه نگه دارد و با گذر زمان افت می‌کند.

این یعنی هدف واقع‌بینانه در عمل بینی گوشتی، کاهش اندازه‌ی نوک و پره‌ها، بهبود تعریف کلی، و ایجاد تناسب بهتر با صورت است – نه یک تغییر دراماتیک. جراح باتجربه دقیقاً همین را در مشاوره به شما می‌گوید؛ اگر کسی به شما وعده‌ی یک بینی کاملاً فانتزی روی پوست ضخیم داد، این علامت هشدار است، نه نقطه‌ی قوت. اگر می‌خواهید تفاوت مدل‌های طبیعی، نیمه‌فانتزی و فانتزی را دقیق‌تر بدانید، تفاوت عمل بینی فانتزی و نیمه‌فانتزی را بخوانید.

جراحی چطور انجام می‌شود؟

مشاوره و طراحی

همه‌چیز با ارزیابی دقیق ضخامت واقعی پوست شروع می‌شود – نه فقط نگاه کلی به بینی. این ارزیابی تعیین می‌کند چه نتیجه‌ای واقع‌بینانه است و آیا به پیوند غضروف نیاز خواهد بود یا نه.

بیهوشی و مدت عمل

عمل بینی گوشتی معمولاً با بیهوشی عمومی انجام می‌شود و بسته به پیچیدگی و نیاز به پیوند غضروف، بین ۳ تا ۴ ساعت طول می‌کشد – معمولاً کمی طولانی‌تر از بینی استخوانی، چون کار ظریف‌تر و مراحل بیشتری دارد.

حین جراحی

جراح از طریق روش باز، پوست را کنار می‌زند، غضروف را فرم می‌دهد یا در صورت نیاز پیوند می‌زند، و در مواردی بخشی از بافت چربی زیرپوستی را برای بهبود تعریف نوک بینی برمی‌دارد. سپس پوست دوباره جای‌گذاری و برش‌ها بخیه می‌شوند.

اگر بینی شما علاوه بر گوشتی بودن، پهن هم هست، راهنمای بهترین مدل عمل بینی گوشتی و پهن توضیح می‌دهد کدام ترکیب از این تکنیک‌ها برای شما جواب می‌دهد.

تکنیک جراحی باز و پیوند غضروف در عمل بینی گوشتی
تکنیک جراحی باز و پیوند غضروف در عمل بینی گوشتی

دوره‌ی نقاهت عمل بینی گوشتی؛ چرا به صبر بیشتری نیاز دارد؟

اینجا بزرگ‌ترین تفاوت عملی با بینی استخوانی است. پوست ضخیم‌تر، توانایی بیشتری برای نگه‌داشتن مایعات زیرپوستی دارد، و همین باعث می‌شود:

  • تورم بینی گوشتی معمولاً چند هفته – و گاهی چند ماه – بیشتر از بینی استخوانی طول بکشد.
  • فرم نهایی نوک بینی دیرتر مشخص می‌شود؛ در حالی که بینی استخوانی معمولاً بین ۶ تا ۹ ماه به نتیجه می‌رسد، بینی گوشتی می‌تواند تا ۱۲ تا ۱۸ ماه زمان ببرد.
  • نتیجه‌ی اولیه‌ی بلافاصله بعد از عمل، فرم نهایی واقعی را نشان نمی‌دهد.

این موضوع، دلیل اصلی یک سوءتفاهم رایج است: خیلی از افراد در ماه‌های اول احساس می‌کنند «نتیجه به اندازه‌ی کافی تغییر نکرده» – در حالی که روند هنوز در جریان است و پوست ضخیم به‌کندی خودش را با فرم جدید تطبیق می‌دهد. صبر، اینجا واقعاً بخشی از درمان است. برای آشنایی با روند بهبودی رینوپلاستی طبق کلینیک کلیولند طبق منابع بین‌المللی هم می‌توانید مراجعه کنید.

مراقبت‌های ویژه‌ی بعد از عمل بینی گوشتی

به‌خاطر ویژگی‌های خاص این نوع بینی، مراقبت‌ها اهمیت مضاعفی دارند:

  • چسب زدن (تیپینگ) طولانی‌تر: بستن نوار مخصوص روی نوک بینی طبق دستور پزشک، در بینی گوشتی اهمیت بیشتری دارد و معمولاً مدت طولانی‌تری ادامه می‌یابد تا به فرم‌گیری بهتر و کاهش تورم کمک کند.
  • ماساژ طبق دستور جراح: در بینی‌های با پوست ضخیم، ماساژ ملایم (معمولاً از هفته‌ی سوم به بعد و فقط با تایید جراح) می‌تواند به کاهش بافت چربی زیرپوستی و شکل‌گیری بهتر نوک کمک کند.
  • رعایت رژیم غذایی: کاهش نمک و پرهیز از غذاهای التهاب‌زا به کنترل تورم طولانی‌مدت کمک می‌کند.
  • صبر و پیگیری منظم: چون نتیجه دیرتر ظاهر می‌شود، ویزیت‌های منظم و صبوری، بخش جدایی‌ناپذیر مراقبت این نوع بینی است.

جزئیات کامل این بخش را در مقاله‌ی مراقبت‌های ویژه بعد از عمل بینی گوشتی توضیح داده‌ایم.

چطور بفهمم بینی‌ام گوشتی است؟

قبل از هر تصمیمی، خوب است بدانید واقعاً بینی گوشتی دارید یا نه. چند نشانه‌ی ساده که خودتان می‌توانید بررسی کنید:

  • تست فشار انگشت: اگر نوک بینی را با دو انگشت فشار دهید و ببینید نرم است و چربی از منافذ ریز بیرون می‌زند، احتمالاً پوست ضخیم و بینی گوشتی دارید. در بینی استخوانی، این حالت معمولاً وجود ندارد و ساختار سفت‌تری حس می‌شود.
  • ظاهر نوک بینی: بینی‌های گوشتی معمولاً نوک گرد و پهن‌تری دارند و تعریف کمتری در نوک دیده می‌شود.
  • منافذ پوست: پوست بینی گوشتی معمولاً منافذ بازتر و چرب‌تری دارد.
  • نبود قوز مشخص: برخلاف بینی استخوانی که اغلب قوز یا برجستگی روی پل دارد، بینی گوشتی معمولاً پل صاف‌تری دارد.

با این حال، تشخیص قطعی و به‌خصوص شناسایی حالت‌های ترکیبی (مثل بینی گوشتی با پل استخوانی)، همیشه بر عهده‌ی جراح در معاینه‌ی حضوری است – این نشانه‌ها فقط برای آگاهی اولیه‌ی شماست.

چه کسانی کاندیدای مناسب عمل بینی گوشتی هستند؟

کاندیدای ایده‌آل، فردی است که سلامت عمومی خوبی دارد، رشد استخوانی صورتش کامل شده (معمولاً بالای ۱۷-۱۸ سالگی)، و مهم‌تر از همه، انتظار واقع‌بینانه از نتیجه دارد. چند نکته:

  • کسانی که به‌دنبال یک تغییر طبیعی و متناسب هستند، نه یک دگرگونی کامل، بهترین کاندیدا برای این نوع جراحی‌اند.
  • افراد با شرایط پزشکی خاص (اختلال انعقاد خون، دیابت کنترل‌نشده، بیماری قلبی) نیاز به بررسی دقیق‌تر پیش از عمل دارند.
  • سیگاری‌ها باید بدانند که سیگار، روند بهبودی پوست ضخیم را – که خودش کندتر است – باز هم کندتر می‌کند.

آمادگی پیش از عمل بینی گوشتی

آمادگی درست، مستقیماً روی نتیجه و سرعت بهبودی اثر می‌گذارد:

  • از حدود دو هفته قبل، مصرف آسپرین، داروهای رقیق‌کننده‌ی خون، مکمل‌های گیاهی، سیگار و الکل را (با هماهنگی پزشک) قطع کنید.
  • در روز عمل، خانم‌ها باید صورت خود را بدون آرایش نگه دارند تا جراح رگ‌های زیر پوست را به‌وضوح ببیند.
  • آزمایش‌های پایه‌ای که پزشک بیهوشی درخواست می‌کند را انجام دهید.
  • یک همراه برای روز عمل و روز بعد هماهنگ کنید و فضای استراحت خانه را با بالش اضافه برای خواب با سر بالا آماده کنید.

تفاوت کامل عمل بینی گوشتی و استخوانی در یک نگاه

برای اینکه تصویر روشنی داشته باشید، مهم‌ترین تفاوت‌ها را کنار هم می‌گذاریم:

  • پوست: گوشتی ضخیم، استخوانی نازک.
  • غضروف: گوشتی نرم‌تر و ضعیف‌تر، استخوانی محکم‌تر.
  • سختی جراحی: گوشتی سخت‌تر و طولانی‌تر.
  • روش: گوشتی معمولاً باز، استخوانی می‌تواند باز یا بسته باشد.
  • دوره‌ی نقاهت: گوشتی طولانی‌تر (تا ۱۸ ماه)، استخوانی سریع‌تر (۶ تا ۹ ماه).
  • قابلیت فانتزی شدن: استخوانی راحت‌تر، گوشتی محدودتر و متمایل به طبیعی.
  • نیاز به پیوند غضروف: در گوشتی محتمل‌تر.

اگر بینی شما ویژگی‌های هر دو را دارد، این کاملاً طبیعی است؛ خیلی از بینی‌ها ترکیبی هستند و جراح رویکرد را متناسب با ساختار واقعی شما تنظیم می‌کند.

هزینه‌ی عمل بینی گوشتی چقدر است؟

هزینه‌ی این جراحی به عوامل متعددی بستگی دارد: تجربه‌ی جراح، نیاز به پیوند غضروف (که می‌تواند هزینه را افزایش دهد)، نوع بیهوشی، و کلینیک یا بیمارستان. چون عمل بینی گوشتی معمولاً پیچیده‌تر و طولانی‌تر است، گاهی کمی پرهزینه‌تر از بینی استخوانی درمی‌آید. برای جدول کامل و مقایسه‌ی دقیق، راهنمای هزینه عمل بینی در تهران را ببینید.

آیا عمل بینی گوشتی برای آقایان فرق دارد؟

بله. پوست بینی در آقایان معمولاً ضخیم‌تر است، به همین دلیل عمل بینی گوشتی در آقایان کمی چالش‌برانگیزتر است و به مراقبت و صبر بیشتری نیاز دارد. ضمناً هدف زیبایی‌شناختی هم متفاوت است: در آقایان معمولاً حفظ فرم مردانه و طبیعی بینی (بدون چرخش زیاد نوک) اولویت دارد، نه ظرافت زیاد.

چه عوارض و ریسک‌هایی باید بدانید؟

مثل هر جراحی دیگری، عمل بینی گوشتی هم ریسک‌های عمومی خونریزی، عفونت و واکنش به بیهوشی را دارد. اما چند نکته‌ی مختص این نوع بینی هم وجود دارد که خوب است بدانید:

  • بازگشت تورم و افت فرم: در بینی گوشتی، به‌خاطر پوست ضخیم، اگر تلاش برای فرم‌دهی بیش‌ازحد جاه‌طلبانه باشد، احتمال بازگشت تدریجی تورم و افت فرم نوک بینی بالاتر است.
  • نیاز احتمالی به جراحی ترمیمی: در مواردی که نتیجه‌ی اولیه رضایت‌بخش نباشد، ممکن است بعد از حداقل یک سال، جراحی ترمیمی (روتوش) پیشنهاد شود.
  • اسکار داخلی: تشکیل بافت اسکار زیرپوستی در بینی گوشتی می‌تواند بیشتر باشد که با ماساژ و مراقبت طبق دستور جراح مدیریت می‌شود.

خبر خوب این است که انتخاب جراح باتجربه و رعایت دقیق مراقبت‌ها، ریسک همه‌ی این موارد را به‌طور محسوسی کاهش می‌دهد.

باورهای غلط رایج درباره‌ی عمل بینی گوشتی

چند تصور نادرست که ارزش دارد اصلاح شوند:

  • «بینی گوشتی اصلاً نتیجه نمی‌دهد»: نادرست. نتیجه می‌دهد، فقط طبیعی‌تر و با صبر بیشتر – نه دراماتیک.
  • «بینی گوشتی همیشه دوباره بزرگ می‌شود»: نادرست. اگر فرم متناسب با ساختار پوست انتخاب شود، نتیجه پایدار است؛ افت فرم بیشتر وقتی رخ می‌دهد که فرم غیرواقع‌بینانه‌ای انتخاب شده باشد.
  • «با لیزر می‌شود بینی گوشتی را کوچک کرد»: نادرست. هیچ روش غیرجراحی‌ای نمی‌تواند ساختار غضروف و پوست بینی گوشتی را به‌طور دائم تغییر دهد.
  • «عمل بینی گوشتی خیلی دردناک است»: اغراق‌آمیز. بیشتر افراد فشار و گرفتگی را بیشتر از درد تیز تجربه می‌کنند.

چطور بهترین جراح را برای عمل بینی گوشتی انتخاب کنیم؟

انتخاب جراح در بینی گوشتی، به‌خاطر پیچیدگی بیشتر این جراحی، اهمیت ویژه‌ای دارد. سه معیار عملی:

  • نمونه‌کار واقعی از بینی گوشتی: حتماً نمونه‌کارهای قبل و بعد از بینی‌های گوشتی (نه فقط استخوانی) را ببینید، چون این دو مهارت متفاوتی می‌طلبند.
  • صداقت در مشاوره: جراحی که محدودیت‌های واقعی پوست شما را صادقانه توضیح می‌دهد، معمولاً انتخاب مطمئن‌تری است از کسی که وعده‌ی نتیجه‌ی ایده‌آل می‌دهد.
  • تجربه در پیوند غضروف: چون بینی گوشتی گاهی به پیوند غضروف نیاز دارد، تجربه‌ی جراح در این تکنیک مهم است.

چه زمانی می‌توانم به فعالیت‌های عادی برگردم؟

بازگشت به فعالیت‌ها در عمل بینی گوشتی، به‌خاطر روند بهبودی کندتر، کمی محافظه‌کارانه‌تر از بینی استخوانی است:

  • کار یا مدرسه: معمولاً بعد از ۷ تا ۱۰ روز، پس از برداشتن آتل.
  • عینک زدن: تا حدود ۶ هفته باید وزن عینک را روی گونه‌ها انداخت، نه روی پل بینی.
  • ورزش سبک: پیاده‌روی از روز سوم تا پنجم؛ ورزش سنگین و وزنه از ۴ تا ۶ هفته بعد با تایید جراح.
  • شنا: تا التیام کامل، حدود ۴ هفته.
  • آفتاب مستقیم: تا چند ماه، استفاده از ضدآفتاب ضروری است چون پوست تازه‌عمل‌شده به لک حساس‌تر است.

نقش تغذیه در نتیجه‌ی عمل بینی گوشتی

تغذیه، به‌خصوص در بینی گوشتی که تورمش طولانی‌تر است، نقش واقعی در سرعت بهبودی دارد:

  • کاهش نمک: سدیم باعث احتباس مایع و تشدید تورم می‌شود؛ کم‌کردن نمک به‌خصوص در هفته‌های اول کمک‌کننده است.
  • پروتئین کافی: به ترمیم بافت کمک می‌کند.
  • ویتامین C و میوه‌های تازه: در بازسازی پوست و کاهش تورم مؤثرند.
  • آب کافی: به تخلیه‌ی مایعات اضافی کمک می‌کند.
  • پرهیز از غذاهای التهاب‌زا و فست‌فود: که می‌توانند روند بهبودی را کند کنند.

این نکات ساده، در کنار مراقبت‌های اصلی، به رسیدن سریع‌تر به نتیجه‌ی نهایی کمک می‌کنند.

چطور با دوره‌ی نقاهت طولانی‌تر کنار بیاییم؟

یکی از سخت‌ترین بخش‌های عمل بینی گوشتی، نه خودِ جراحی، بلکه صبر برای دیدن نتیجه است. وقتی ماه‌ها می‌گذرد و نوک بینی هنوز کمی متورم است، طبیعی است که نگران شوید یا حتی از تصمیم خود پشیمان به نظر برسید. اما مهم است بدانید این احساس رایج است و تقریباً همیشه با ظاهرشدن تدریجی نتیجه‌ی نهایی از بین می‌رود.

چند نکته که این دوره را آسان‌تر می‌کند: از نوک بینی خود در فواصل زمانی مشخص (مثلاً ماهانه) عکس بگیرید تا روند پیشرفت را – که روزبه‌روز محسوس نیست ولی ماه‌به‌ماه واضح است – ببینید. با جراح خود در تماس بمانید و نگرانی‌هایتان را مطرح کنید به‌جای اینکه در سکوت اضطراب بکشید. و مهم‌تر از همه، مقایسه‌ی نتیجه‌ی خود در ماه سوم با نتیجه‌ی نهایی دیگران خودداری کنید، چون آن‌ها احتمالاً ماه‌ها جلوتر از شما هستند. صبر، در عمل بینی گوشتی، واقعاً بخشی از خودِ درمان است.

چه انتظاری از هر مرحله داشته باشیم؟

  • هفته‌ی اول: آتل روی بینی، تورم و کبودی در اوج، استراحت در خانه.
  • هفته‌ی دوم تا چهارم: برداشتن آتل، کاهش تدریجی تورم و کبودی، بازگشت به فعالیت‌های سبک. اینجا هنوز فرم نهایی نیست.
  • ماه دوم تا ششم: کاهش محسوس‌تر تورم، ولی نوک بینی هنوز در حال شکل‌گیری است.
  • ماه ششم تا هجدهم: رسیدن تدریجی به فرم نهایی؛ در بینی گوشتی این بازه طولانی‌تر از سایر انواع بینی است.

جمع‌بندی

عمل بینی گوشتی، با وجود اینکه سخت‌تر از بینی استخوانی است و به صبر بیشتری نیاز دارد، نتیجه‌ی طبیعی و زیبایی می‌دهد – به‌شرطی که با انتظار واقع‌بینانه وارد آن شوید. مهم‌ترین قدم، انتخاب جراحی است که صادقانه محدودیت‌های واقعی پوست شما را توضیح دهد، نه کسی که وعده‌ی یک نتیجه‌ی غیرممکن بدهد. صبر در دوره‌ی نقاهت طولانی‌تر و رعایت دقیق مراقبت‌ها، همان چیزی است که نتیجه‌ی نهایی خوب را می‌سازد.

سؤالات متداول

عمل بینی گوشتی سخت‌تر است؟ بله، به‌خاطر پوست ضخیم و غضروف نرم‌تر که کار ظریف‌تر و گاهی پیوند غضروف را لازم می‌کند؛ معمولاً هم به‌روش باز و در ۳ تا ۴ ساعت انجام می‌شود.

نتیجه‌ی عمل بینی گوشتی کی مشخص می‌شود؟ به‌خاطر ضخامت پوست، فرم نهایی می‌تواند تا ۱۲ تا ۱۸ ماه طول بکشد – دیرتر از بینی استخوانی.

آیا بینی گوشتی فانتزی می‌شود؟ معمولاً نه به‌طور کامل؛ پوست ضخیم فرم فانتزی تیز را نگه نمی‌دارد. نتیجه‌ی طبیعی یا نیمه‌فانتزی ملایم، انتخاب واقع‌بینانه‌تر است.

آیا عمل بینی گوشتی درد بیشتری دارد؟ لزوماً نه؛ درد بیشتر به تکنیک و آستانه‌ی فردی بستگی دارد، ولی تورم و دوره‌ی نقاهت طولانی‌تر است.

چرا گاهی به پیوند غضروف نیاز است؟ چون غضروف بینی گوشتی نرم‌تر است و برای ساختن و نگه‌داشتن فرم نوک بینی، گاهی به تقویت با غضروف تیغه، گوش یا دنده نیاز دارد.


مرتبط با همین موضوع

هنوز مطمئن نیستید؟ یک مشاوره کافی است

در جلسه‌ی مشاوره آناتومی بینی شما بررسی می‌شود و صادقانه گفته می‌شود چه نتیجه‌ای واقع‌بینانه است — و اگر کاندید مناسبی نباشید، همان‌جا گفته می‌شود.